W dobie rosnącego znaczenia obronności i wzmacniania struktur Wojska Polskiego coraz więcej pracodawców spotyka się z sytuacją zatrudniania osób pełniących służbę w Wojskach Obrony Terytorialnej (WOT). Dla wielu firm temat ten może być nowy i budzić wiele pytań — zarówno na etapie rekrutacji, jak i podczas codziennego zarządzania zatrudnionym żołnierzem. Warto więc dokładnie poznać zasady współpracy z osobami pełniącymi taką służbę oraz ich prawa i obowiązki.

Czy kandydat musi ujawniać, że jest żołnierzem WOT na etapie rekrutacji?

Prawo pracy nie nakłada na kandydata obowiązku automatycznego ujawniania informacji o pełnieniu służby wojskowej, w tym w WOT. Jednakże:

• Z punktu widzenia pracodawcy istotne jest, by mieć świadomość, że zatrudniany pracownik może mieć obowiązki wynikające z udziału w szkoleniach wojskowych czy działaniach obronnych.
• W praktyce warto, aby w procesie rekrutacji padło pytanie o pełnienie obowiązków żołnierza w ramach WOT – nie jako wymóg formalny, lecz po to, by zaplanować organizację pracy i uniknąć nieporozumień.

Kandydat ma prawo nie ujawniać tej informacji, jednak współpraca z osobą pełniącą służbę terytorialną przebiega efektywniej i bez problemów, jeśli obie strony są świadome wzajemnych obowiązków i ograniczeń.

Jak wygląda zwalnianie pracownika na czas ćwiczeń i służby wojskowej?

Osoby pełniące służbę w Wojskach Obrony Terytorialnej mają prawo do zwolnienia z pracy na czas ćwiczeń wojskowych oraz w sytuacjach, gdy są powołani do pełnienia służby. Zasady te wynikają z przepisów o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz Kodeksu pracy.

• Pracodawca jest zobowiązany zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy na czas ćwiczeń wojskowych, bez prawa do wynagrodzenia za ten okres.
• Warto pamiętać, że zwolnienie dotyczy wyłącznie faktycznego czasu odbywania ćwiczeń lub służby.
• Pracownik powinien zgłosić pracodawcy termin i czas trwania ćwiczeń z odpowiednim wyprzedzeniem (jeśli to możliwe).

Co z kwestią zwolnienia z pracy i ochrony zatrudnienia?

Pracownik pełniący służbę w WOT korzysta z ochrony przewidzianej dla żołnierzy rezerwy oraz innych kategorii żołnierzy. Oznacza to, że:

• Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę z powodu powołania pracownika do odbywania ćwiczeń wojskowych lub służby.
• Ochrona trwa przez cały okres służby oraz przez czas niezbędny do powrotu do pracy po zakończeniu służby.
• W przypadku naruszenia tych przepisów pracownik może dochodzić swoich praw przed sądem pracy.

Jakie mogą być potencjalne problemy i jak ich uniknąć?

Problemy, z którymi mogą się spotkać pracodawcy zatrudniający żołnierzy WOT, to m.in.:

• Niespodziewane nieobecności pracownika z powodu powołania na ćwiczenia, co może zaburzać planowanie pracy.
• Brak wcześniejszego powiadomienia o terminach służby wojskowej, zwłaszcza w sytuacjach nagłych wezwań.
• Niejasności dotyczące praw i obowiązków pracownika i pracodawcy w czasie pełnienia służby.
• Ryzyko konfliktu z przepisami prawa pracy, jeśli pracodawca nie respektuje ochrony zatrudnienia dla żołnierzy.

Jak temu zaradzić?

• Warto wprowadzić w firmie jasne procedury informowania o planowanych ćwiczeniach i szkoleniach wojskowych.
• Zalecane jest utrzymywanie otwartej komunikacji z pracownikiem, by minimalizować zakłócenia w organizacji pracy.
• Dobrym rozwiązaniem jest również korzystanie z porad ekspertów ds. prawa pracy i obsługi kadrowej, którzy pomogą przygotować odpowiednie regulaminy i wskazać obowiązki pracodawcy.
• Można także rozważyć zawarcie w umowie pracy lub regulaminie klauzul dotyczących szczególnych uprawnień i obowiązków związanych z pełnieniem służby wojskowej.

Zatrudnianie żołnierzy WOT to coraz częstsza praktyka w polskich firmach. Choć prawo daje im szereg uprawnień i ochronę zatrudnienia, wymaga to również elastyczności i dobrej komunikacji ze strony pracodawców. Świadomość obowiązków obu stron pozwala uniknąć konfliktów, a odpowiednie procedury pomagają sprawnie zarządzać nieobecnościami związanymi ze służbą wojskową.

Dzięki temu zarówno firma, jak i żołnierz mogą spokojnie realizować swoje cele – biznesowe i patriotyczne.

Potrzebujesz wsparcia w zakresie obsługi kadrowo-prawnej, umów się z nami na bezpłatną prezentację – wybierz TERMIN.